نگاهی به زندگی ستاره ها در دنیای ما

كوتوله سیاه مرده، سیاه چاله و یا تپ اَختر. اینها سرنوشت پایانى یك ستاره است. ستارگان نیز همچون تمامى مخلوقات عالم متولد مى شوند، تكامل پیدا مى كنند و در آخر عمر خود پیر و فرسوده، تغییر شكل مى دهند. مرگ ستارگان آن قدرها هم غمناك و تاسف بار نیست. در حقیقت ستارگان هرگز نمى میرند بلكه از شكلى به شكل دیگرى تغییر پیدا مى كنند، منتها میزان انرژى در مراحل مختلف زندگى آنها متفاوت است و كم و زیاد مى شود. صحبت كردن درباره هر آنچه از ستارگان مى دانیم كار آسانى نیست، زیرا كه علم شناخت ستارگان داراى موضوعات بسیارى است كه بیان تمامى آنها در این مقاله ممكن نخواهد بود. بیش از ده ها كتاب درباره ساختار ستارگان توسط ستاره شناسان و دانشمندان دنیا نوشته شده كه تعدادى از آنها در كشورمان به چاپ رسیده است. كتاب ساختار «ستارگان و كهكشان ها» نوشته «پاول هاچ» از جمله كتاب هایى در این زمینه است كه به طور كامل در كشورمان به چاپ رسیده است. در این مقاله سعى داریم با نگاهى گذرا به چگونگى پیدایش، تكامل و مرگ ستارگان شما را با زندگى میلیاردها میلیارد جرم درخشانى كه در دنیاى ما وجود دارند آشنا كنیم. ••• • پیدایش ستاره (Star) كره اى از گازهاى بسیار سوزان و پرانرژى است كه در مغز چگال(چگال نسبت به محیط اطراف) ابرهاى مولكولى متولد مى شود. ابرهاى مولكولى محل زایش و هسته اولیه تشكیل ستارگان هستند. ستاره ها هنگامى تشكیل مى شوند كه نواحى پرتراكم گاز هاى «میان ستاره اى» دچار رمبش گرانشى و از یك موج تكانشى متاثر شوند. فضاى خالى بین ستارگان را گازهاى میان ستاره اى پر كرده اند كه از هیدروژن تشكیل شده اند. ستارگان جدید در میان همین گازهاى میان ستاره اى متولد مى شوند. میلیاردها سال پیش توده هاى عظیم ماده عالم اولیه بر اثر گرانش بسیار بالاى خود در هم رمبیدند و كهكشان ها را به وجود آوردند. در درون كهكشان ها میلیون ها ستاره وجود دارد كه اندازه تعدادى از آنها ده ها بار بزرگ تر از خورشید است.

ادامه مطلب

realizing contemporary visions in far past 

Space Age began in 1957 following the launch of Sputnik, the first man-made satellite to space by Soviet Union. As a glorious start for the humanity, the enormous efforts and endeavor of many courage scientists and the men of practice and knowledge who contributed to make possible the earliest dream of the man backed it indeed. Establishing Maragheh Observatory is the earliest systematic approach to observe and monitoring celestial phenomena and paving the way to step towards space. The Observatory was situated in Maragheh (Marāghé or Marāgha), a city in northwestern Iran and founded by Khajeh Nasir al-Din al-Tusi.   

مشاهده ادامه مطلب

تکامل مریخ

دانشمندان دانشی کلی در مورد تکامل این سیاره از ۶/۴ بیلیون سال پیش تا کنون دارند. این دانش با مطالعه چاله ها و دیگر پدیده ها و مشخصات سطح این سیاره به دست آمده است. پدیده هایی که در دوران مختلف تکامل به وجود آمده اند همچنان در سطح این سیاره موجودند. محققین یک سناریوی تکامل برای این سیاره تهیه نموده اند که در برگیرنده ابعاد، شکل و مکان پدیده های سطح آن می باشد.
دانشمندان نسبت دوره های زمانی مناطق موجود در سطح را با توجه به چاله های برخوردی مشاهده شده، دسته بندی کرده اند. هر چه در یک منطقه تعداد چاله بیشتر باشد، عمر آن منطقه نیز بیشتر است.
با اینحال دانشمندان هنوز نمی توانند تشخیص دهند که هر یک از دوره های تکامل دقیقا چه زمانی رخ داده اند. برای این کار آنها به دانستن سن سنگهای موجود در سطح مریخ، که در دوره های مختلف تشکیل شده اند، نیاز دارند. آنها باید این سنگها را در آزمایشگاه های پیشرفته آنالیز نمایند ولی متاسفانه تا کنون هیچ سنگی از مریخ توسط سفینه ها به زمین آورده نشده است.
دانشمندان طول عمر مریخ را به سه دوره زمانی تقسیم کرده اند. ۱) نواکیان (Noachian). ۲) هسپرین (Hesperian). ۳) آمازونین (Amazonian). هر دوره با نام منطقه ای که در همان دوره تشکیل شده ، نام گرفته است.

دوره نواکیان بر اساس منطقه نواکیس (Noachis) که منطقه ای مرتفع در نیمکره جنوبی است نام گرفته. در طول دوره نواکیان، تعداد بیشماری اجرام سنگی در ابعاد مختلف با مریخ برخورد کرده اند. برخورد این اجرام چاله هایی در ابعاد گوناگون در منطقه ایجاد کرده است. در این دوره همچنین چندین آتشفشان عظیم فعال بوده اند.
به علاوه در این دوره فرسایش سطح توسط آب منجر به شکل گیری شبکه های دره ای در مریخ شده است. وجود این شبکه بیان گر این است که دمای مریخ در دوره نواکیان بسیار گرمتر از دمای کنونی سیاره بوده است.

منبع:parsifa.com

Andular Bore

تست ضربتی : تركیب وصفی Andular Bore را ترجمه كنید."

 

اگر پاسخت شامل كلماتی مثل "خسته كننده" و "كسل كننده" است، بیشتر فكر كن... یا بهتر، روی آدرس زیر کلیک کن تا یك Andular Bore را در حال عمل ببینی.(ببخشید نشد خودشو بذارم)

 

http://science.nasa.gov/headlines/y2007/images/unduralbore/saylorville_timelapse.mov

 

تصویر این امواج غول آسا روز سوم اكتبر در حال عبور از آسمان آیوا- د ِمواَن برداشته شده. امواج به وسیله ی طوفانهایی كه از سمت غرب به آیوا نزدیك می شدند بوجود آمدند. همان موقع، لایه ای از هوای سرد و پایدار بر فراز « د موان» بود . طوفانها در حال نزدیك شدن این لایه را بهم ریختند و مثل وقتی كه یك سنگ را در آب می اندازی  دسته ای از امواج را درست كردند.

 

Andular Bore ها نوعی از امواج گرانشی هستند. همه ی ما با امواج گرانشی كه یك قایق در حال حركت در آب ایجاد می كند آشناییم. نوك قایق آب را وادار به بالا رفتن می كند و گرانش سعی می كند دوباره آنرا به پایین بر گرداند و به این شكل یك موج گرانشی تولید می شود. گرانش به عنوان نیروی بازگرداننده در تولید Bore ها هم نقش مهمی ایفا می كند.

در روز سوم اكتبر ، طوفانها مثل قایق عمل كردند و قطاری شامل 4 موج را تكثیر كردند كه در تصویر رادار زیر به زیبایی مشهود است. رنگ سبز نشاندهنده ی بادهاییست كه به سمت رادار می آیند و قرمز بادهایی كه از رادار دور می شوند را نشان می دهد. مردم این نسیم دو طرفه را هنگام عبور امواج از بالای سرشان حس می كردند. پرچم ها متناظر با دره و قله ی امواج 180 درجه تغییر جهت می دادند.

 

 

 

حالا همه ی اینها چه اهمیتی دارد؟

 

اعتقاد متخصصین بر این است كه Bore ها به گردبادها شدت می بخشند. برای مثال، گردباد بیرمینگهام آلاباما را در آپریل 1998 در نظر بگیرید. در ابتدا این گردباد هیچ خسارت قابل توجهی وارد نكرد ولی تحقیقات نشان می دهند كه درست قبل از رسیدن به بیرمینگهام این گردباد با یك   (AB)Andular Bore بر خورد كرد. این برخورد اندازه و شدت گردباد را افزایش داد و باعث تخریب 1000 ساختمان مسكونی و تجاری شد(این معادل 200 میلیون دلار خسارت است).

علاوه بر این ، این موجها می توانند سرچشمه ی طوفانها باشند. در واقع طوفان ها موجها را ایجاد می كنند و موجها هم لطف آنها را جبران می كنند:  این موجها به شدت جو را بهم می ریزند و باعث تشكیل و بقای طوفانهای قوی می شوند.

 با اینكه افراد خیلی كمی شاهد AB ها بوده اند، این پدیده رایج است طوریكه ماهی یك بار یك AB از بالای هر نقطه ای در ایالات متحده ی آمریكا می گذرد. معمولا شبها كه به خاطر اینورشن هوا لایه ای از هوای سرد با ثبات نزدیك زمین ایجاد می شود می توانیم منتظر آنها باشیم.

نمونه ی ایده آل این موجها، 5 مایل بین هر دو قله فضای خالی دارند و با سرعت 10 تا 50 مایل در ساعت در آسمان جلو می روند. می توانی آنها را با ماشین دنبال كنی، البته من این را توصیه نمی كنم چون این موجها همیشه در طول جاده های ما سفر نمی كنند!

صفورا یوسفی

منبع:science.nasa.gov

چرا سیارات چشمک نمی زنند؟

بر خلاف ستارگان که نورشان سوسو می زنند نور سیارات ثابت به نظر می رسد. گرچه در نزدیکی افق نور سیارات هم دچار نوسان می شود. ستارگان چون از ما بسیار دور هستند تنها یک شعاع نوری به سوی زمین می فرستند. این تک شعاع نوری در هنگام عبور از جو قطع و وصل می شود و لحظه ای نور ستاره به چشم ما نمی رسد و به نظر چشمک می زند. لیکن سیارات چون به ما خیلی نزدیک هستند همچون یک قرص نورانی هستند که دسته های نور به سوی زمین گسیل می کنند و دسته نور در برخورد با جو زمین دچار گسستگی نمی شود و نورشان ثابت به نظر می آید.

 منبع:parsifa.com